Hitte voorkomen in nieuwbouw

dinsdag 15 maart 2022

Foto: Shutterstock

Wat kunnen we doen in de omgeving van nieuwbouwwoningen om hitte te verminderen? De ‘Bureaustudie rondom de invloed van omgevings- en gebouwkenmerken op hitte in de woning’ heeft verschillende onderzoeken hierover naast elkaar gelegd.

Groen en parken

Het gunstigste effect werd gevonden bij vergroening in het algemeen. Met 10 procentpunt meer groen neemt de luchttemperatuur met grofweg 0,5 °C af. Meetlocaties met een bomenrij zijn 0.6 °C koeler dan straten zonder (enige) groene beplanting. Een park binnen een straal van 100 meter van de woning zorgt voor 0,3 °C daling van de buitenluchttemperatuur. Daarnaast bieden bomen schaduw en beperken ze daarmee directe zonnestraling bij de woning.

Straatinrichting

De straatinrichting blijkt ook relevant te zijn voor de luchttemperatuur in een wijk. Straten met ononderbroken huizenrijen aan weerskanten bijvoorbeeld, blijken 0.3 °C meer op te warmen dan straten met ten minste aan één kant een onderbroken huizenrij.

Ook bestrating en verharding beïnvloeden het klimaat van de bebouwde omgeving. De hoge temperaturen van bestratingsmaterialen verhogen de luchttemperatuur en hoe warmer het bestratingsoppervlak, hoe meer warmte kan worden afgegeven aan de lucht. De albedo (“wittigheid” van het oppervlak) wordt beschouwd als de belangrijkste factor die de oppervlaktetemperatuur kan beïnvloeden. Hoe hoger de albedo, hoe koeler het oppervlak.

Zo kan het vervangen van asfalt door beton leiden tot 12 °C koelere oppervlaktetemperaturen (het albedo verhogen van 0.1 – asfalt – naar 0.4 – beton). Het moet wél om grote stukken gaan. Nadeel is wel dat het meer reflecterende beton zorgt voor opwarming van andere locaties in de omgeving en verhoging van de gevoelstemperatuur van mensen die in zo’n straat lopen.

Aanwezigheid van water

Het effect van open water is afhankelijk van de temperatuur van het wateroppervlak, en of die lager is dan die van de lucht erboven. Hoe groter dit verschil is, hoe groter het verkoelende of verwarmende effect van het water in principe kan zijn. Soms zijn vijvers, grachten, meren en rivieren overdag koeler dan de lucht en ’s nachts warmer, met name in het tweede deel van de zomer en in de vroege herfst. Doordat de temperatuur van het water ’s avonds en ‘s nachts relatief hoog blijft, kan stedelijk water op die momenten in principe voor een opwarmend effect zorgen. Daarnaast moet er tenminste 200 meter wateroppervlak zijn waarover de wind blaast (de aanstrijklengte) om de wind te koelen. In het algemeen is het effect van open water op de luchttemperatuur relatief klein.

Lees het onderzoek

Bron: KAN Bouwen