Waarom sociale infrastructuur cruciaal is bij klimaatadaptatie

Bron: WRR

Nederland staat voor steeds grotere klimaatuitdagingen: hittegolven, zware regenbuien, droogte en zeespiegelstijging ontwrichten niet alleen landschappen, maar ook gemeenschappen. De Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) benadrukt in het rapport Mens en klimaat - De kracht van sociale infrastructuur bij adaptie dat fysieke maatregelen zoals dijken en waterbuffers essentieel blijven, maar niet voldoende zijn.

Volgens de WRR is klimaatbestendigheid niet alleen een kwestie van stenen en beton, maar ook van sociale samenhang. Drie maatschappelijke factoren zijn daarbij bepalend:

  1. Hoe gaan mensen om met onzekerheid?
    Wie risico’s kan inschatten en vertrouwen heeft in eigen kunnen, durft ook te handelen. Sociale voorbeelden hebben daarnaast grote invloed op adaptatiegedrag
  2. Sociale cohesie
    Sterke lokale netwerken kunnen cruciaal blijken bij calamiteiten: zij bieden niet alleen praktische hulp, maar versterken ook vertrouwen en gezamenlijk herstelvermogen. Omgekeerd ondermijnt onzorgvuldig optreden van overheid en hulpdiensten deze samenhang
  3. Sociaal-economische positie
    Wie minder middelen heeft, is kwetsbaarder. Minder geld, beperkte woonkwaliteit of minder toegang tot hulp kunnen adaptatiebemoeilijken en herstel vertragen 

Drie kernaanbevelingen voor beleid

De WRR doet drie concrete beleidsvoorstellen om adaptatie vanuit een bredere blik vorm te geven. 

  1. Investeer in sociale infrastructuur
    Bij ruimtelijke inrichting hoort niet alleen fysieke veiligheid, maar vooral ook maatschappelijke veerkracht – met extra aandacht voor sociaal of economisch kwetsbare gebieden 
  2. Stimuleer samenwerking en vertrouwen
    Overheden en maatschappelijke partijen moeten zich gezamenlijk committeren aan versterking van sociale netwerken. Daarbij biedt het Deltaprogramma een voorbeeld voor gezamenlijke kennisdeling en samenwerking 
  3. Versterk handelingsperspectief en communicatie
    Overheden moeten zorgen dat mensen weten wat zij kunnen doen bij klimaatgebeurtenissen. Dat vraagt om duidelijke risico- en crisiscommunicatie, goede dataverzameling, monitoring en toegankelijke voorzieningen 

Het WRR-rapport toont aan dat klimaatveiligheid meer is dan stenen. In een veranderend klimaat is het investeren in sociale infrastructuur – zoals vertrouwen, onderlinge betrokkenheid en handelingsruimte – even belangrijk als technische dijken. Alleen met die combinatie vergroten we de veerkracht van de samenleving en beschermen we mensen en gemeenschappen op de lange termijn.

Download hier het rapport Mens en klimaat - De kracht van sociale infrastructuur bij adaptie

Meer artikelen met dit thema

flash_onNieuws

Amsterdam enige Nederlandse stad in top 20 Smart City Index 2024

Zürich, Oslo en Canberra voeren de Smart City Index 2024 aan. Amsterdam zakt van 15 naar 18 en is de enige…

Lees verder
flash_onNieuws

Handreiking voor opstellen warmteprogramma

Alle gemeenten leggen uiterlijk eind 2026 in een warmteprogramma vast welke wijken, buurten en dorpskernen voor…

Lees verder
descriptionArtikel

Toekomstbestendig kantorenpark Rijnsweerd Utrecht

Kantorenpark Rijnsweerd wil zich ontwikkelen tot een park waar óók gewerkt kan worden. Waar werk onderdeel…

Lees verder
flash_onNieuws

Schone Lucht Akkoord op koers voor gezondheidswinst

Als alle plannen voor schonere lucht worden uitgevoerd, zullen Nederlanders in 2030 gemiddeld 2,5 tot 3,5…

Lees verder
flash_onNieuws

Wetenschappers: Verbind klimaat en biodiversiteit

Wetenschappers en beleidsmakers bezien klimaat en biodiversiteit nu nog vaak onafhankelijk van elkaar. Dat…

Lees verder
flash_onNieuws

De invloed van klimaatverandering op ruimtelijk beleid

Het adviesorgaan Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli) heeft het advies 'Ruimtelijke ordening in…

Lees verder
descriptionArtikel

Provincie Noord-Holland dimt ledlampen voor klimaat, mens en dier

De provincie Noord-Holland gaat ook het laatste deel van de straatverlichting voorzien van ledlampen. Bovendien…

Lees verder
flash_onNieuws

Nationaal Dashboard Biodiversiteit biedt blik op de staat Nederlandse natuur

Een consortium van natuurorganisaties heeft vorige week op de Internationale Dag van de Biodiversiteit het…

Lees verder