De rijksoverheid heeft de Ontwerp-Nota Ruimte gepubliceerd, de langetermijnvisie voor de inrichting van Nederland richting 2050, met een doorkijk naar 2100. Het document vervangt de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) uit 2020 en vormt de basis voor keuzes die provincies, gemeenten en waterschappen de komende jaren moeten maken.
Ontwerp Nota Ruimte: veel aandacht voor gezondheid
Foto: Shutterstock
De Nota gaat uit van vier hoofdthema’s: Water en bodem, Landbouw en natuur, Economie en energie en Wonen, werken en bereikbaarheid.
Water en bodem sturend
De Nota stelt dat water en bodem leidend moeten zijn bij ruimtelijke keuzes. Dat betekent dat de draagkracht van bodem en watersystemen de randvoorwaarden bepalen voor andere functies, zoals woningbouw of landbouw.
Concreet gaat het om:
- bescherming en herstel van drinkwatergebieden;
- maatregelen tegen bodemdaling en verdroging;
- ruimte voor rivieren en versterking van dijken;
- vasthouden en bergen van water op regionaal niveau om beter om te gaan met extreme neerslag en droogte.
Zo wil het kabinet een adaptief watersysteem opbouwen dat bestand is tegen de gevolgen van klimaatverandering.
Landbouw en natuur in balans
Ook landbouw en natuur krijgen een centrale plek. De Nota stelt dat biodiversiteit en natuurgebieden versterkt en verbonden moeten worden. Tegelijkertijd blijft landbouwgrond belangrijk, maar met de nadruk op duurzamer gebruik en combinaties met andere functies.
In gebieden waar meerdere opgaven samenkomen – zoals stikstofreductie, wateropgaven en natuurontwikkeling – vraagt het Rijk om integrale afwegingen in plaats van sectorale besluiten.
Meervoudig ruimtegebruik
Een terugkerend uitgangspunt in de Nota is het meervoudig benutten van ruimte. Dat betekent dat functies waar mogelijk worden gecombineerd. Voorbeelden zijn natuurontwikkeling die ook waterberging mogelijk maakt, of energie-infrastructuur die landschappelijk wordt ingepast.
Gezonde leefomgeving
De Nota benadrukt dat een gezonde leefomgeving een basisvoorwaarde is. Luchtkwaliteit, geluid, groen en toegankelijkheid tot voorzieningen spelen daarbij een rol. Nieuwe woon- en werklocaties moeten zo worden ontwikkeld dat ze bijdragen aan gezondheid en klimaatbestendigheid.
Regionale verschillen
Onder het motto “elke regio telt” wordt rekening gehouden met de verschillen in landschap, bodem en cultuurhistorie. Regio’s krijgen de ruimte om eigen kenmerken centraal te stellen bij de toepassing van de nationale kaders.
Inspraak en vervolg
De Ontwerp-Nota Ruimte ligt ter inzage. Overheden, organisaties en burgers kunnen in deze periode zienswijzen indienen. Na verwerking van de reacties stelt het kabinet de definitieve Nota vast, die richtinggevend zal zijn voor de ruimtelijke inrichting van Nederland in de komende decennia.
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Verbinden voorbij de sectorale grenzen
Nederland staat voor een stapeling van opgaven in een steeds voller wordende fysieke leefomgeving. Woningbouw,…
Stadsnatuur is meer dan franje: het groeneffect ontsluierd
Veel wijst erop dat stadsnatuur een positief effect heeft op de gezondheid en het welbevinden van mensen. Toch…
Gezondheid is geen bijzaak meer in ruimtelijke plannen
De meeste Nederlanders komen alleen met de GGD in aanraking als ze een vaccinatie voor een verre reis moeten…
TNO en partners lanceren handreiking voor gezonde wijken
TNO heeft samen met Brink, Urban Sync, Rho Adviseurs en Horizons een handreiking gepubliceerd die gezondheid…
‘Het gaat om de sociale context waarin je een woning bouwt’
Bij nieuwe bebiedsontwikkeling gaat het Esther Agricola, regiodirecteur bij BPD|Bouwfonds Gebiedsontwikkeling (…
Groene woonomgeving vermindert vraag naar geestelijke gezondheidszorg
Mensen in groenere wijken doen minder vaak een beroep op geestelijke gezondheidszorg, blijkt uit onderzoek van…
Klimaatverandering en milieuvervuiling belangrijkste bedreiging voor gezondheid Nederlanders
Klimaatverandering en milieuvervuiling behoren tot de belangrijkste internationale dreigingen voor de…
Nieuwe handreiking VTH helpt provincies sturen op een gezonde leefomgeving
Het Interprovinciaal Overleg (IPO) heeft een handreiking laten opstellen die provincies ondersteunt bij het…