Ontwerp Nota Ruimte: veel aandacht voor gezondheid

Foto: Shutterstock

De rijksoverheid heeft de Ontwerp-Nota Ruimte gepubliceerd, de langetermijnvisie voor de inrichting van Nederland richting 2050, met een doorkijk naar 2100. Het document vervangt de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) uit 2020 en vormt de basis voor keuzes die provincies, gemeenten en waterschappen de komende jaren moeten maken.

De Nota gaat uit van vier hoofdthema’s: Water en bodem, Landbouw en natuur, Economie en energie en Wonen, werken en bereikbaarheid. 

Water en bodem sturend

De Nota stelt dat water en bodem leidend moeten zijn bij ruimtelijke keuzes. Dat betekent dat de draagkracht van bodem en watersystemen de randvoorwaarden bepalen voor andere functies, zoals woningbouw of landbouw.

Concreet gaat het om:

  • bescherming en herstel van drinkwatergebieden;
  • maatregelen tegen bodemdaling en verdroging;
  • ruimte voor rivieren en versterking van dijken;
  • vasthouden en bergen van water op regionaal niveau om beter om te gaan met extreme neerslag en droogte.

Zo wil het kabinet een adaptief watersysteem opbouwen dat bestand is tegen de gevolgen van klimaatverandering.

Landbouw en natuur in balans

Ook landbouw en natuur krijgen een centrale plek. De Nota stelt dat biodiversiteit en natuurgebieden versterkt en verbonden moeten worden. Tegelijkertijd blijft landbouwgrond belangrijk, maar met de nadruk op duurzamer gebruik en combinaties met andere functies.

In gebieden waar meerdere opgaven samenkomen – zoals stikstofreductie, wateropgaven en natuurontwikkeling – vraagt het Rijk om integrale afwegingen in plaats van sectorale besluiten.

Meervoudig ruimtegebruik

Een terugkerend uitgangspunt in de Nota is het meervoudig benutten van ruimte. Dat betekent dat functies waar mogelijk worden gecombineerd. Voorbeelden zijn natuurontwikkeling die ook waterberging mogelijk maakt, of energie-infrastructuur die landschappelijk wordt ingepast.

Gezonde leefomgeving

De Nota benadrukt dat een gezonde leefomgeving een basisvoorwaarde is. Luchtkwaliteit, geluid, groen en toegankelijkheid tot voorzieningen spelen daarbij een rol. Nieuwe woon- en werklocaties moeten zo worden ontwikkeld dat ze bijdragen aan gezondheid en klimaatbestendigheid.

Regionale verschillen

Onder het motto “elke regio telt” wordt rekening gehouden met de verschillen in landschap, bodem en cultuurhistorie. Regio’s krijgen de ruimte om eigen kenmerken centraal te stellen bij de toepassing van de nationale kaders.

Inspraak en vervolg

De Ontwerp-Nota Ruimte ligt ter inzage. Overheden, organisaties en burgers kunnen in deze periode zienswijzen indienen. Na verwerking van de reacties stelt het kabinet de definitieve Nota vast, die richtinggevend zal zijn voor de ruimtelijke inrichting van Nederland in de komende decennia.

Lees hier het Ontwerp Nota Ruimte

Meer artikelen met dit thema

descriptionArtikel

Groene leefomgeving hangt samen met langere levensduur

Mensen die wonen in een omgeving met meer groen, leven gemiddeld langer. Dat blijkt uit onderzoek van het RIVM…

Lees verder
descriptionArtikel

Zuid-Holland zet ‘groene parels’ in stedelijke omgeving centraal

De provincie Zuid-Holland presenteert een reeks zogeheten ‘groene parels’ in stedelijke gebieden. Deze locaties…

Lees verder
flash_onNieuws

Nieuwe Utrechtse openbare ruimtegids versterkt integrale gezonde stad

Utrecht publiceerde onlangs een vernieuwd Handboek Openbare Ruimte waarin niet alleen inrichting, maar ook…

Lees verder
descriptionArtikel

Goed ontwerp en beheer voor veilige gemeenschappen

In het Nieuw Handboek Veilig Ontwerp en Beheer, sociale veiligheid in wijken, buurten en buitenruimte schrijven…

Lees verder
descriptionArtikel

Sturen met water en bodem in omgevingsprogramma’s

Het omgevingsprogramma is een kerninstrument binnen de Omgevingswet. De handreiking Sturen met water en bodem…

Lees verder
descriptionArtikel

PBL-reflectie op Ontwerp-Nota Ruimte

Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) heeft een reflectie uitgebracht op de Ontwerp-Nota Ruimte. In deze…

Lees verder
descriptionArtikel

Ruimtelijke herwaardering rond winkelcentra vraagt om integrale logistieke aanpak

Winkelcentra vormen in Nederland met circa 650 locaties het sociale én functionele hart van woonwijken. De rol…

Lees verder
descriptionArtikel

Breda opent het eerste volledig rookvrije stadspark in Nederland

In Breda werkt de gemeente aan de realisatie van het Seeligpark, dat op 6 mei 2026 zijn deuren opent en, naar…

Lees verder